اقتصاد ایرانی: شاخص نوسانات VIX به عنوان یکی از متهمان ردیف اول ریزش وال استریت، تحت پیگرد قانونی قرار گرفت. این شاخص محبوب ترین ابزار معامله گران سهام برای بررسی ریسک بازار محسوب می شود. دوشنبه هفته گذشته پس از افت شاخص ها در وال استریت، VIX وارد محدوده غیرطبیعی شد و سیگنال وضعیت قرمز را مخابره کرد.

به گزارش خبرآنلاین، افزوده شدن این سیگنال به مجموعه عوامل کاهشی در بازار سهام، باعث خارج شدن بیش از ۳۵ میلیارد دلار(Outflow)  از وال استریت شد. مقامات دولتی، شرکت ها و تحلیلگران بسیاری شاخص نوسانات را به تهییج بیش از اندازه معامله گران متهم کرده بودند؛ اما یک «سوت زن» (افشاگر) از طریق شرکت حقوقی «زاکرمن» اولین شکایت رسمی علیه شرکت CBOE (منتشرکننده این شاخص) را مطرح ساخت. مبنای این پیگرد، دستکاری (آلایش) شاخص نوسانات از سوی برخی دلالان و ناتوانی شرکت از پیشگیری این اتفاق مخرب است. بر این اساس، برخی مبادله گران از طریق ثبت خرید و فروش های صوری سعی در تحریک شاخص داشته اند. انتقادات از آلایش پذیری شاخصVIX  سابقه طولانی دارد و رد پای آن در پژوهش های آکادمیک نیز قابل مشاهده است. سازمان خصوصی تنظیم مقررات صنعت مالی (FINRA)، مسوولیت پیگیری آلایش شاخص نوسانات را بر عهده خواهد داشت.

نوسان سنجی براساس اختیار

شرکت بورس اختیار معامله شیکاگو (CBOE) به عنوان بزرگ ترین بورس اختیار معامله در دنیا، از سال ۱۹۹۳ میلادی اولین نسخه شاخص نوسانات را معرفی کرد. یک دهه بعد، این شاخص گسترش بیشتری یافت و ساختار خود را برای تعمیم پذیری بیشتر براساس شاخص SP۵۰۰ تنظیم کرد. این شاخص برخلاف باور عمومی با قیمت سهام تعیین نمی شود و پایه خودتنظیمی آن به قیمت «اختیار معامله» (Option) وابسته است. یک قرارداد اختیار معامله به خریدار اجازه می دهد مقدار معینی از یک دارایی را تا زمان معینی خرید و فروش کند؛ اما نکته قابل توجه در کلمه «اختیار» نهفته است. خریدار این قرارداد حق معامله را دریافت می کند؛ اما اجباری برای انجام آن ندارد. بنابراین ثبت قراردادهای اختیار صوری توان ایجاد نوسان در این بازار را دارد و این موضوع که شاخص VIX بر حسب اختیار معامله تعیین می شود، آلایش پذیری این ابزار استرس سنج را محتمل می کند.

تشویق VIX به تشویش در وال استریت؟

اقدام شرکت حقوقی زاکرمن به عنوان نماینده سوت زن ناشناس وال استریت، آلایش VIX در هفته سیاه فوریه ۲۰۱۸ را بر سر زبان ها انداخت. این سوت زن معتقد است قراردادهای اختیار معامله صوری به عنوان اهرم فشار برخی دلالان برای تهییج بازار سهام استفاده شده اند. این شاخص مدت ها زیر مرز ۳۰ واحدی؛ که بیانگر نبود استرس در بازار سهام است، گزارش می شد؛ اما روز دوشنبه هفته گذشته این شاخص در پاره ای از زمان ها بالای ۴۰ واحد نیز رفت. برخی از کارشناسان، رشد ناگهانی این شاخص را غیرطبیعی عنوان کردند و صلاحیت CBOE را برای کنترل صحت اطلاعات، خودتنظیمی صحیح و جلوگیری از آلایش، زیر سوال بردند. «جان گریفین» و «امین شمس»، استادان دانشگاه تگزاس، در مقاله مشهور خود که ماه مه سال گذشته منتشر شد، ضعف این شاخص را بررسی کردند. نتیجه پژوهش آنها پس از ریزش بازار جهانی سهام به دفعات بازنشر شده و به عنوان سندی علیه VIX مورد استفاده قرار گرفته است. آنها محدودیت فرمول VIX به شاخص SP۵۰۰ و قراردادهای اختیار معامله را به عنوان نقاط ضعف مطرح کرده، آلایش پذیری نوسان سنج وال استریت را محتمل نشان داده اند.

رشد تورم در آمریکا

انتظارات با انتشار گزارش شاخص قیمت مصرف کننده پایان یافت و نرخ تورم نقطه به نقطه (ژانویه ۲۰۱۷ نسبت به ماه مشابه در سال جاری میلادی) آمریکا با این معیار از پیش بینی ۹/ ۱ درصدی سبقت گرفت. نرخ تورم سالانه آمریکا ۱/ ۲ درصد ثبت شد و احتمال افزایش نرخ بهره از سوی فدرال رزرو نیز افزایش یافت. بلافاصله پس از انتشار این گزارش، طلای جهانی ظرف ۱۵ دقیقه ۱۰ دلار افت کرد و به قیمت ۱۳۲۰ دلار رسید.

در همین مدت شاخص دلار که زیر مرز ۹۰ واحدی سیر می کرد، توانست به بالای این مرز صعود کند. هرچند رفتار بازارها هیجانی بود و این تغییرات تا یک ساعت پس از زمان انتشار گزارش به حالت پیشین بازگشتند؛ اما واکنش های ابتدایی نشان دهنده چراغ سبز تورمی به مسیر رو به رشد اقتصاد آمریکا و تایید کننده جهت صحیح سیاست پولی این کشور محسوب می شوند؛ چراکه رشد نرخ بهره از رشد بی رویه تورم پیشگیری خواهد کرد و رشد تورم روی کاغذ منجر به تداوم رشد اقتصادی خواهد شد. البته بدون در نظر گرفتن شرایط هیجانی دیشب، افزایش تورم در حالت طبیعی شاخص دلار را تضعیف می کند؛ اما رشد تورم ژانویه از این جهت که طبق وعده فدرال رزرو پیش رفت، احتمال رشد نرخ بهره در تاریخ های تعیین شده را بالا برد و این موضوع از سوی بازارها به سود شاخص دلار قلمداد می شود. افزایش تقاضای طلای فیزیکی همراه با رشد تورم در کوتاه مدت طلا را افزایشی خواهد کرد.

منبع خبر: http://www.ireconomy.ir/fa/page/33635/%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF+%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7+%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%AF%D9%88%D8%A7%D8%B1+%D8%B4%D8%AF.html